Pha sữa công thức tưởng đơn giản, nhưng có một chi tiết nhiều cha mẹ làm chưa đúng: nhiệt độ nước. Bài viết này giải thích nên pha sữa cho con bằng nước gì, vì sao nước cần đủ nóng, và quy trình pha an toàn theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới.
Thói quen pha sữa bằng nước ấm vừa tay
Rất nhiều mẹ pha sữa cho con bằng nước ấm khoảng 40 độ, “vừa tay là được”, vì sợ nước nóng làm mất chất hoặc bỏng con. Cách nghĩ này hợp tình, nhưng lại ngược với khuyến cáo y tế về an toàn vi sinh.
Vì sao sữa bột không phải sản phẩm vô trùng
Sữa bột công thức không phải thực phẩm tiệt trùng tuyệt đối. Nó có thể chứa một loại vi khuẩn tên Cronobacter sakazakii. Với trẻ sơ sinh, đặc biệt bé dưới 2 tháng tuổi, sinh non hoặc nhẹ cân, vi khuẩn này tuy hiếm gặp nhưng có thể gây nhiễm trùng máu và viêm màng não, rất nguy hiểm.
Điều quan trọng: nước ấm 40 độ không đủ để tiêu diệt vi khuẩn này.
Nhiệt độ nước pha sữa đúng: tối thiểu 70°C
Để bất hoạt Cronobacter trong sữa bột, nước pha cần đạt tối thiểu 70°C tại thời điểm trộn sữa. Vì vậy, từ năm 2007, WHO và FAO đã hướng dẫn pha sữa công thức bằng nước đun sôi để nguội nhưng không thấp hơn 70 độ.
Quy trình pha sữa an toàn theo WHO
- Đun nước sôi sùng sục, rồi để nguội nhưng không dưới 70 độ (để nguội tối đa khoảng 30 phút sau khi sôi).
- Rót nước 70 độ vào bình đã tiệt trùng, cho sữa bột vào và lắc đều. Chính nước nóng này tiêu diệt vi khuẩn có thể có trong sữa bột.
- Làm nguội nhanh phần ngoài bình bằng cách ngâm vào nước lạnh, đến nhiệt độ an toàn rồi mới cho con bú. Luôn nhỏ vài giọt thử lên cổ tay trước.
Một điểm thực tế giúp mẹ yên tâm: sau khi trộn sữa, nước 70 độ tự nguội rất nhanh, xuống khoảng 57 đến 60 độ chỉ trong khoảng 2 phút.
Vậy pha sữa cho con bằng nước gì
Câu trả lời là nước đun sôi kỹ, để nguội tới khoảng 70 độ, không phải một loại nước đặc biệt đắt tiền. Nguồn nước đầu vào nên sạch và đạt chuẩn; nếu nguồn nước chưa đảm bảo, nên lọc trước rồi mới đun sôi. Với nước đóng chai, cha mẹ nên đọc nhãn, vì một số loại nước khoáng có hàm lượng khoáng cao không phù hợp cho trẻ sơ sinh.
Lưu ý cho trẻ sinh non hoặc có bệnh nền
Hướng dẫn trên theo khuyến cáo chung của WHO cho trẻ khỏe mạnh. Với trẻ sinh non, nhẹ cân hoặc có bệnh nền, cha mẹ nên hỏi thêm bác sĩ nhi.
Kết luận
Thứ quyết định an toàn khi pha sữa không phải nước “vừa tay”, mà là nước đã đun sôi và đủ 70 độ lúc pha, sau đó làm nguội đúng cách.
Nguồn: WHO & FAO 2007 Safe preparation of powdered infant formula; PMC4761158; INCA. Bài mang tính thông tin chung, không thay thế tư vấn bác sĩ.